EGE Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Onkolojisi Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mehmet Kantar’dan edindiğim bazı önemli bilgileri paylaşmanın yararlı olacağını düşündüm.
En kıymetli varlıklarımız olan çocuklarımız kanser tehlikesiyle karşı karşıya. Türkiye’de her yıl 18 yaş altında yaklaşık 4 bin çocuğumuza kanser tanısı konuyor. Bu kötü haber… İyi haberse tedavideki gelişmeler sayesinde, kan kanseri (lösemi) ve lenf kanserleri (lenfoma) gibi birçok kanser türünde tamamen iyileşme şansı giderek artıyor, bazı tiplerde oran yüzde 95’lere ulaşıyor. Çocuklarımızı bu tehlikeden koruyabilmek için özellikle hamilelerin ve annelerin dikkat etmeleri gereken bazı konular var.
Tedavinin başarısını artıran bir faktör de erken tanı; bu nedenle daha sık görülen kanser türlerinin belirtilerine bir göz atalım. Kan kanserinin belirtilerinden halsizlik, solukluk, yorgunluk diğer bazı hastalıklarda gözlenebilir, ama tabloya lenf bezlerinde şişme, morluk, noktasal kanama, kemik ve eklem ağrıları, düşmeyen ateş, iyileşmeyen enfeksiyon, karaciğer ve dalak büyümesi gibi belirtiler eklenirse dikkatli olmak gerek. Bugün birçok kanser türüne basit bazı test ve incelemelerle tanı koymak olası.
Kanserin nedeni genlerde ortaya çıkan önemli değişiklikler. Bu değişikleri artıran etmenler arasında ise kötü beslenme, radyasyon, kimyasal maddeler (böcek ve bitki ilaçları), sigara ve manyetik alan sayılabilir. Örneğin babanın sigara içmesinin, hamile kadının fazla çay ve kahve tüketmesinin çocuklarda beyin tümörü riskini artırdığı belirlenmiş.
Bebeklerini kanserden korumak isteyen hamilelere düzenli doktor kontrolünde folik asit kullanmaları,  kimyasal maddelerden arınmış bol sebze ve taze meyve tüketmeleri, fazla çay ve kahve içmemeleri, sigara dumanından, evlerde, bitkilerde ve hayvanlarda kullanılan böcek ilaçlarından ve manyetik alanlardan uzak durmaları öneriliyor.
*   *   *
Doğum sonrasındaysa annelerin bebeklerini en az bir yıl emzirmeleri, özellikle ilk iki yılda bol sebze meyve vermeleri, böcek ilaçlarından ve başta cep telefonları olmak üzere manyetik alanlardan uzak tutmaları gerek.
Bir katkı da benden. Sağlıklı ve zeki çocuklar istiyorsanız haftada iki kez balık yiyin ve yedirin.
(Prof. Dr. Ülgen Zeki Ok’un kaleminden, ulgenok@ulgenok.net) 

BAŞBAKAN Recep Tayyip Erdoğan’ın şu sözleriyle çok mutlu oldum.
“18 Mart 1915… Dünya Türkiye’nin karşısında. Çanakkale’de bizi yok etmek için saldırıda… Türkiye’ye saldıranların gücü belliydi. Bütün bu olanlar karşısında Atatürk, Mehmetçiğe bir şey söylüyor. ‘Ben size ölmeyi emrediyorum’ diyor. Bir taraftan bu mücadelelerin içinden gelen bir milletin torunu olacaksın, bir taraftan da şu ne der, bu ne der diye düşüneceksin. Onurumuzla kimseyi oynatmayacağız…”
“Ata’ya saygı duruşunda sap gibi ayakta durmaya gerek yok” (12.05.1994, Hürriyet) ve “Her 10 Kasım’da yaygara kopartılıyor” (14.11.1994, Hürriyet) sözlerinin sahibinin geçirdiği bu değişim veya gelişim umut verici.
Gerçi “Ben hiç değişmedim. İslami fikirler değişmez” sözleri de ona ait, ama olsun.
*   *   *“Onur” konusunda aklıma takılan birkaç soru sormak istiyorum kendisine. Irak’ın kuzeyinde askerimizin başına çuval geçirildiğinde onurumuzla oynanmamış mıydı? Danışmanınız ABD’de sizin için “Süpürmeyin, kullanın” dediğinde tüm Türkiye’nin onuru ayaklar altına alınmamış mıydı?
“Siz öldürmeyi iyi bilirsiniz” suçlamasını yaparken, İsrailli pilotların “öldürmeyi” Türkiye’de öğrenmelerine engel olmamanız “onur” sözcüğüyle bağdaşıyor mu?
“İzmir’le ilgili bazı yakıştırmalar vardır, İzmir ilk seçimde bu yakıştırmayı silip atacaktır” sözlerinizle “Gavur” imasında bulunduğunuz ve gavurluktan kurtulmak için AKP’yi seçmekle zorunlu kıldığınız İzmirlilerin onurlarını ne derece zedelediğinizin farkında mısınız?
*   *   *
“Askerlik yan gelip yatma yeri değildir” dediğinizde; Abdullah Öcalan için “Sayın”, aziz şehitlerimiz içinse “kelle” ifadelerini kullandığınızda şehitlerimizin ve ailelerinin yerle bir olan onurları ne olacak?
Yanlış tarım politikalarıyla belini büktüğünüz yetmiyormuş gibi bir çiftçimize “Ananı al da git” dediğinizde çiftçilerin ve analarının onurları yara almamış mıydı? Ya “Monşer” diyerek küçümsediğiniz değerli diplomatlarımızın onurları?
Yanlış ekonomik politikalarınız sonucu işsiz kalan veya her an işsiz kalma tehlikesi yaşayan insanların onurları ne durumda, haberiniz var mı? Elimizde, avucumuzda ne varsa satmamıza karşın, iktidara geldiğiniz 2002’de 129.7 milyar dolar olan dış borcumuz 247.1 milyar dolara, 91.6 milyar dolar olan iç borcumuzsa 213.3 milyar dolara ulaşmışsa ve ikide bir IMF’ye avuç açmak zorunda kalıyorsak “onur” diye bir şeyden bahsetmemiz olası mı?
Son olarak
Atatürk’ün “Çalışmadan, yorulmadan, öğrenmeden rahat yaşama yollarını alışkanlık haline getirmiş uluslar, önce onurlarını, sonra özgürlüklerini, daha sonra da bağımsızlıklarını kaybetmeye mahkumdur” sözlerini nasıl yorumluyorsunuz?
(Prof. Dr. Ülgen Zeki Ok’un kaleminden, ulgenok@ulgenok.net)

Milliyet Ege 23.12.2007

Adalet Bakanı Mehmet Ali Şahin’in geçtiğimiz ay, sigara ile ilgili yasa tasarısı konusunda söylediği, ”Vatandaşımızın zaten elinde bir sigarası kaldı. Ona da fazla müdahale etmeyelim” sözlerinin ardından; Başbakan Erdoğan da, ”Sigara kullanımı ile mücadele bizim için daima gündemimizde olan terörle mücadele kadar önemli bir hale gelmiştir. Çünkü geleceğimiz katlediliyor aslında” sözleri ile gündeme geldi.
Her ikisinin sözlerinde gerçek payı var. Bakan Şahin’in sözlerindeki gerçek ”…Vatandaşımızın zaten elinde bir sigarası kaldı” sözleri ile kısıtlı. Başbakan Erdoğan’ın ‘’sigara” ve ”terör” karşılaştırması ise ”yol açtıkları ölüm sayısı” açısından dikkatleri sigara sorununa çekmek yönüyle makul görünebilir; ancak ”terörün önemini hafifleteceği” ve daha önemlisi ”şehit ailelerinin yaralı yüreklerini daha da incitebileceği” göz önüne alındığında uygun değil. Ayrıca, sigaranın kullanımı ile mücadele, terörle mücadele kadar önemli ise insan sağlığına alkolden çok daha zararlı olduğu kanıtlanmış sigara içmenin sadece ”mekruh” olduğuna ilişkin çok eski devirlere ait dini yorumların yeniden gözden geçirilmesi de gerekmez mi?
Yıllardır sevdiğim birçok insanın sigarayı bırakmasında sıklıkla telkin, bazen de rüşvet ve şantaj (oğlum) yoluyla katkıda bulundum. Yönetici olduğum dönemde öğrenci kantinlerinde sigara içilen birimleri düzenledikten sonra sigarayı yasaklamaya çalıştım, sigara firmalarının cazip sponsorluk tekliflerini hep olumsuz yanıtladım. Bu köşede yer alan 17.07.2005 tarihli ”Sözüm oğluma ve tüm gençlere” başlıklı yazıda o tarihte de gündemde bulunan ”Tütünün zararlarını önlemeye dair kanun” konusunda ”Altıncı hissim bu kanun teklifinin bir yerlerde takılacağını söylüyor, umarım yanılıyorumdur” diye yazmıştım. Bu nedenle Başbakan Erdoğan’a şu iki soruyu sorma hakkım var sanırım:
1- Geleceğimizi katleden sigarayla mücadele madem terörle mücadele kadar önemli, yıllardır hazır olan kanun teklifini neden bugüne dek yasalaştırmadınız?
2-Sürecin uzamasında ABD, İngiltere gibi ülkelerin ve büyük sigara firmalarının baskıları rol oynamış mıdır? Her ne olursa olsun, umarım bu kez yanılırım, teklif bir an önce yasalaşır ve masum çocuklarımızın, gençlerimizin körpe ciğerleri daha fazla zarar görmez.

(Prof. Dr. Ülgen Zeki Ok’un kaleminden, ulgenok@ulgenok.net)